Boek over onderduikster Hella Pakter die onderdook in Bantega

BANTEGA – Is de nieuw gemaakte schuilplaats veilig genoeg voor onderduikers? Die vraag stelt Folkert Holtrop (1880-1957) zich in 1944 als de terreur van de Duitsers toeneemt. Met zoon Maurits die in het verzet zit en de joodse onderduikster Hella Pakter in huis acht hij de ruimte in het hooivak van zijn boerderij bij Bantega niet meer als zodanig geschikt. En dus besluit hij in de zomer van ’44, als de koeien buiten staan, onder de koestal een nieuwe schuilplaats te maken.

Als de ruimte klaar is vraagt Folkert een lid van ‘de ondergrondse’ te komen kijken of hij de schuilplaats kan vinden. Dit lukt de betreffende verzetsman niet en daarmee concludeert Folkert dat de schuilplaats veilig is. In deze ruimte van 2 x 2 x 2 meter is geen licht. Via een kleine pijp die buiten (vlak tegen de muur van de koestal) boven de grond uitsteekt, kan frisse lucht naar binnen stromen. Om deze pijp aan het zicht te onttrekken wordt er een melkbus zonder bodem op geplaatst. Op de foto is deze melkbus links van het paard, dat door Hella (met lange broek) wordt vastgehouden, te zien.

Duitsers doen inval

Dat de schuilplaats geen overbodige luxe is zal op 23 februari 1945 blijken. Op die dag doen de Duitsers een inval op de boerderij. Omdat ze op tijd worden gewaarschuwd kunnen Maurits en Hella op tijd in de schuilplaats komen. Daarvoor moet eerst koe Ciska aan de kant, zodat het luik onder het stro geopend kan worden. Voor het geval de Duitsers de boerderij in brand zouden willen steken wordt een kleine schop meegenomen de schuilplaats in, zodat ze zich dan uit zouden kunnen graven.

Terwijl Folkert en zijn zoon Theunis onder schot worden gehouden zoeken de Duitsers in en om de boerderij naar onderduikers en wapens. Na een urenlange zoektocht keren ze onverrichterzake terug. Hella, een jonge joodse vrouw uit Amsterdam, overleeft de oorlog.

Door het oog van de naald, geluk en tragiek in het leven van Hella Pakter

Dit verhaal staat in het juist verschenen boek ‘Door het oog van de naald. Geluk en tragiek in het leven van Hella Pakter’. Het boek is het resultaat van een jarenlang onderzoek door oud-Tresoar-directeur Douwe de Vries, zijn echtgenote Yt Dijkstra, kleindochter van Folkert Holtrop, en Tresoar-medewerker Otto Kuipers. Het boek bevat een levensbeschrijving van Hella Pakter (1924-2014), waarbij de nadruk op de oorlogsjaren ligt. Ook wordt er ruime aandacht geschonken aan haar familie, waarvan 37 leden de oorlog niet zullen overleven. Het merendeel wordt vermoord in vernietigingskamp Sobibor.

Onlangs werd het boek gepresenteerd in het Joods Museum in Amsterdam. De eerste exemplaren werden uitgereikt aan Menno Paktor, het enige lid van de familie, dat nu nog in Nederland woont en aan Folkert Holtrop, kleinzoon van de eerdergenoemde Folkert. Exemplaren van het boek zullen binnenkort worden opgenomen in de bibliotheek van Tresoar.

error: Let op: Deze inhoud is beschermd! Kopiëren of bron bestanden te gebruiken is niet toegestaan!